CHƯƠNG I

Tài ăn nói mà người đàn ông cần có

1. Tự giới thiệu mình như thế nào

Trong các trường hợp xã giao, xuất phát từ nhu cầu phép lịch sự hoặc công việc, bạn thường phải tự giới thiệu mình. Một nhà tâm lý học nước ngoài đã đưa ra 5 thái độ và phương thức cần chú ý khi tự giới thiệu bản thân như sau:

1. Phải bình tĩnh và đầy tự tin. Đối với những người tự tin, nói chung mọi người sẽ nhìn bằng con mắt khác hẳn. Nếu bạn có lòng tự tin, đối phương sẽ có thiện cảm đối với bạn. Ngược lại, nếu bạn sợ sệt hoặc bối rối làm cho quan hệ đôi bên gặp phải trở ngại.

2. Trong các trường hợp giao tiếp công cộng, nếu bạn muốn làm quen với một ai đó, tốt nhất hãy tìm kiếm trước các tư liệu thông tin liên quan tới đối phương, chẳng hạn như tính cách, sở trường hoặc ý thích cá nhân. Có được những tư liệu này rồi, sau khi tự giới thiệu mình, sẽ dễ dàng nói chuyện làm cho mối quan hệ được dung hoà.

3. Khi bày tỏ mình mong muốn được làm quen với đối phương, cần phải nhiệt thành. Bất kỳ ai cũng cảm thấy được người khác mong muốn làm quen là một vinh hạnh. Nếu thái độ của bạn nhiệt tình, thì phản ứng nhận được cũng sẽ tương tự.

4. Khi tự giới thiệu mình, cần biết dùng ánh mắt để biểu đạt thiện ý, sự quan tâm và mong muốn quan hệ của mình.

5. Sau khi biết được họ tên của đối phương rồi, đừng ngại nhắc lại một lần nữa, vì bất cứ ai cũng đều thích thú khi nghe tên của mình, làm cho anh ta có cảm giác tự hào và thoả mãn.

2. Những điều cần tránh khi tự giới thiệu

1. Không nên quá phô trương sự nhiệt tình, những động tác như bắt tay thật mạnh hoặc nhiệt tình vỗ vào mu bàn tay của đối phương có thể làm cho đối phương cảm thấy ngạc nhiên.

2. Không ngắt lời người khác để tự giới thiệu mình, cần đợi thời cơ thích hợp.

3. Không nên có thái độ hời hợt, cần tôn trọng đối phương, bất kể nam hay nữ cũng đều muốn người khác tôn trọng mình, đặc biệt là mong muốn người khác tôn trọng những ưu điểm và thành công của họ. Vì vậy, khi tự giới thiệu mình cần tỏ ra trang trọng.

4. Nếu muốn làm quen với một ai đó, cần phải chủ động, không nên chờ đợi đối phương chú ý tới mình.

5. Không nên chỉ quen biết với một nhân vật đặc biệt nào đó, nên quan hệ rộng rãi với nhiều người.

6. Nếu một người trước đây bạn đã từng gặp rồi mà họ chưa nhớ ra tên của bạn, thì cũng không nên đưa ra những lời mang tính chất nhắc nhở. Phương pháp tốt nhất là ngay lập tức tự giới thiệu mình một lần nữa.

3. Nhớ tên người và nét mặt như thế nào

Có thể bạn được nghe những lời than thở như: "Trí nhớ của tôi tồi quá, vừa mới gặp một người, nháy mắt một cái đã quên mất tên của anh ta rồi". Kỳ thực, có khi cũng không phải bạn quên tên người ta, mà là lần đầu tiên gặp mặt bạn hoàn toàn không nghe rõ đối phương tên là gì.

Khi bạn gặp một người lạ, mà nghe đối phương tự giới thiệu rất lơ mơ, bạn có thể hỏi theo ngay một câu: "Xin lỗi, tôi chưa nghe rõ tên anh?". Phần lớn mọi người có thể cho rằng đề nghị đối phương nhắc lại tên mình một lần nữa là điều không nên. Trên thực tế, "tài sản riêng" mà người ta quý trọng nhất chính là tên của mình. Nếu bạn có thể đưa ra được sự chú ý cho dù là nhỏ bé nhất đi chăng nữa, thì đối phương cũng sẽ tỏ ra có cảm tình với bạn.

Những cách làm dưới đây có thể giúp cho bạn nhớ được tên của người khác :

1. Tin chắc là đã nghe rõ tên của đối phương .

2. Hỏi rõ tên của anh ta viết như thế nào .

3. Đưa ra một lời bình luận bất kỳ đối với cái tên đó, chẳng hạn nói: "ồ, tôi cũng đã gặp một người trùng tên với anh", hoặc hỏi "Tên của anh có ngụ ý gì không?"…

4. Trong lần nói chuyện đầu tiên gọi thẳng tên của anh ta một cách thích hợp.

5. Khi tạm biệt lại nói tên của anh ta một lần nữa.

Còn về phân biệt nét mặt, chủ yếu là tìm kiếm những nét đặc trưng. Chẳng hạn mặt như thế nào, mũi hình dạng ra sao, trán rộng hay hẹp và có nếp nhăn không, trên mặt có nốt ruồi, tàn nhang, sẹo hay không.

Nhớ tên và nhận dạng mặt là hai mặt để nhận biết một người, hai điểm này không thể thiếu được. Nếu chỉ biết một mà không biết cái kia, thì sẽ xảy ra hiện tượng râu ông nọ cắm cằm bà kia, tên và người không khớp nhau.

4. Để con mắt nói trước

Khi chúng ta lần đầu tiên quen biết một người bạn, có lẽ nhất thời không quyết định được là nên làm như thế nào: Lần đầu gặp mà như đã quen biết từ lâu, chẳng cái gì là không nói hay là quan sát cẩn thận, sau đó mới mở lời? Tỏ ra nhiệt tình hay là không thân không sơ, tỏ ra hờ hững? Trước khi trong đầu chúng ta suy xét, còn chưa chọn lựa được, hãy đừng ngại dùng con mắt và thái độ "nói chuyện" trước.

Bất kể thế nào, khi chúng ta đứng trước một người lạ, trong trường hợp hoàn toàn không biết về đối phương, trước hết nên xuất phát từ lý trí, dùng phép lịch sự tối thiểu để tiếp đón. Tất nhiên, bắt tay là phương thức quen dùng. Bất kể chúng ta và đối phương nhè nhẹ bắt tay hay bắt tay nhau thật chặt, nhưng con mắt lại quyết định tính chất của cái bắt tay. Cũng tức là nói, ánh mắt mới có thể biểu đạt được hàm ý chính xác.

Thử nghĩ trong một trường hợp như thế này, bạn đưa tay ra, thân mật bắt tay với đối phương, ánh mắt lại chăm chăm nhìn ra chỗ khác, đối phương nhất định sẽ cho rằng bạn hoàn toàn không có chút thành tâm nào. Nếu mắt bạn lướt trên đỉnh đầu của đối phương, như thế thì lại càng không hay, sẽ làm cho người khác hiểu là bạn làm cao hoặc ngạo mạn. Nếu khi bắt tay, mắt bạn nhìn xuống chân, thì chắc chắn đối phương sẽ thấy khó hiểu, không biết bạn đang nghĩ gì. Vì vậy, trước khi chúng ta hàn huyên, cần phải để con mắt của bạn chăm chú nhìn một cách thân mật vào mắt và mặt của đối phương.

Khi bạn cảm nhận, khảo sát, phân tích đối phương, đối phương cũng làm thế với bạn. Hơn nữa, do sự khác biệt giữa bạn và đối phương về mặt tuổi tác, giới tính, địa vị, kinh nghiệm, cảm giác thường buộc bạn phải đưa ra những phán đoán một cách bất ngờ hoặc hoàn toàn bị động.

- Đối phương lôi thôi lếch thếch, mặt mũi nhếch nhác. Râu ria xồm xoàm, mũi sần sùi như da cóc, làm cho người khác phát sợ: miệng vừa to vừa rộng, đôi môi thâm sì, dày cộm; mặt mũi gân guốc, răng vàng khè… làm cho bạn thiếu mỗi nước là rời xa ngay. Chắc chắn là bạn ghét người này. Vì đối phương hình dạng xấu xí, dùng ngôn từ khác là "khó coi", thế là nảy sinh cảm giác không thiện cảm, ghét bỏ.

- Bộ dạng đối phương dữ tợn. Mặt lạnh tanh, mắt sắc lẹm, toát ra cái nhìn lạnh lùng, bộ mặt góc cạnh, răng sin sít, khoé mắt chéo xuống dưới, khó có thể đoán biết… làm cho bạn có cảm giác hơi sợ sệt.

Có lẽ, bạn đã sợ rồi. Bạn cảm thấy người này có thể hại bạn bất cứ lúc nào, chí ít là tồn tại một mối đe doạ đối với sự an toàn của bạn. Thế là bạn sợ, tim đập hơi nhanh.

- Đối phương sáng sủa, đẹp trai lịch lãm, đầu tóc rất mốt, mắt sáng, nhã nhặn tình cảm, sống mũi cao, mắt đẹp, toát lên đầy chất nam nhi… Bạn vừa thấy đã có cảm tình rồi.

Hiển nhiên, bạn thích tiếp cận những người như vậy, muốn quan hệ với anh ta. Thế là bạn vội vã bày tỏ thổ lộ tất cả những gì bạn muốn nói.

- Đối phương mặt mũi bình thường, chả có điểm gì đáng nói, thuộc vào loại người ra phố rất khó bị người khác phát hiện. Vừa trông đã biết rằng người này không có cá tính gì, mà cũng chẳng có chí hướng gì lớn lao, thậm chí còn hơi nhu nhược nữa.

Có thể bạn sẽ nghĩ "gặp loại người này không kìm hãm được nỗi bực mình", bạn cảm thấy quan hệ với loại người này chỉ làm lãng phí thời gian. Thế là bạn giữ im lặng, chẳng muốn nói gì cả.

Những cảm giác của bạn chỉ dựa vào những hình thức bề ngoài để phán đoán đối phương, đồng thời vạch ra cự ly với những người bạn mới của mình, thì đó là một sai lầm lớn, sai lầm đặc biệt. Người có khuôn mặt xấu xí kia có lẽ đang tu nhân tích đức, người có bộ mặt đẹp trai lịch sự kia có lẽ đang mưu mô gì xấu xa, người có bộ mặt tầm thường kia có thể có cái hay mà bạn học được… Vì vậy, chúng ta quyết không thể dùng cảm giác ban đầu, quan hệ bằng tướng mạo, nói năng không nhã nhặn, làm tổn thương tới những người bạn thật sự, mà lại rơi vào cạm bẫy của kẻ xấu.

Cách làm sáng suốt là quan sát nhiều, nói năng thận trọng, tiếp nhận đối thủ một cách ôn hoà. Trước khi bạn nói, ánh mắt cần không rời bộ mặt đối phương. Đưa ra cái nhìn dịu dàng chân thực, hoàn toàn làm cho đối phương cảm thấy sự tôn trọng, sự khoan dung và học thức của bạn.

Mọi người ca ngợi nụ cười của Mona Lisa (Lagiô - công), rằng cô có một sức cuốn hút vĩnh cửu. Vậy sức cuốn hút vĩnh cửu của cô là ở chỗ nào? Bộ ngực đầy đặn, cái cằm tròn trịa, kiểu tóc bồng bềnh, hay là khoé miệng chúm chím vốn luôn được ca ngợi? Kỳ thực, sức cuốn hút của bức tranh mấu chốt là ở chỗ đôi mắt tưởng cười mà không phải cười, tưởng như cáu giận mà không phải cáu giận kia. ở đó toát lên một cảm giác thân thiết mà người đời cùng theo đuổi, làm cho người ta cảm thấy dễ chịu.

Nụ cười của Mona Lisa rốt cục là của một nhân vật trong tranh. Cô vĩnh viễn chẳng thể nói được, chẳng ai có thể biết được cô có thể nói những gì. Thế nhưng, nụ cười của cô, ánh mắt và dáng vẻ của cô lại luôn không ngừng "nói".

5. Làm thế nào để biết biểu đạt

Bạn đã gặp trường hợp như thế này chưa: trước mắt một người lạ, thường cảm thấy nói năng kém cỏi, lúng ba lúng búng, những câu cú trước đó đã chuẩn bị rồi cũng "không cánh mà bay"? Trong khi những người khác nói năng lưu loát, hoặc mở miệng ra là nói như nước chảy, chắc chắn bạn sẽ rất ngưỡng mộ?

Kỳ thực, kỹ xảo nói năng cũng có thể học được, chỉ cần có ý thức rèn luyện các mặt dưới đây, bạn cũng có thể trở thành một người giỏi ăn nói.

Thứ nhất, cần có sự chuẩn bị đầy đủ. Nếu bạn không tích cực suy nghĩ về nội dung cần phải nói, hay phát biểu, chắc chắn bạn sẽ cảm thấy chả có gì để nói cả, cho dù có nói thì cũng không lưu loát tự nhiên. Vì vậy, trước khi phát biểu phải chuẩn bị đầy đủ, hoặc viết thành một đề cương, hoặc nhẩm đọc, thử nói. Bạn càng thuộc nội dung phát biểu thì bạn càng có thể nói tốt, càng không thể nói năng lộn xộn, ngắc ngứ.

Thứ hai, học lấy phương pháp đối thoại. Xét từ góc độ tâm lý học, ngôn ngữ khẩu ngữ có ngôn ngữ đối thoại (tán chuyện, toạ đàm, biện luận, chất vấn…) và ngôn ngữ độc thoại (báo cáo, diễn giảng, giảng bài…). Nói chung, cái sau yêu cầu cao hơn, lấy cái trước làm cơ sở. Trước tiên chúng ta phải học được phương pháp đối thoại, giao lưu tốt khi đứng trước nhiều người. Khi nói chuyện với người khác , cần kiên trì lắng nghe ý kiến của họ, không được tự tiện nói chen vào hay ngắt lời, cần "quan sát lời nói, quan sát thái độ", chú ý tới tư thế, thái độ và tình cảm của đối phương, cần phân tích mặt được, mặt chưa được của đối phương khi nói chuyện, học lấy những ưu điểm, vứt bỏ đi những khuyết điểm? Đồng thời, lời bạn nói cần ý tứ rõ ràng, thái độ thành thật, cần chú ý tới phản ứng của đối phương, khi đối phương tỏ ra chán ngán mệt mỏi hoặc phân tán sự chú ý thì cần ngừng nói.

Thứ ba, dũng cảm chịu khó luyện tập nhiều. Tài ăn nói không phải là bẩm sinh, mà là từng bước phát triển qua rèn luyện thực tế của cá nhân với ảnh hưởng của môi trường. Vì vậy chúng ta cần khắc phục tâm lý ngượng nghịu, sợ hãi khi tiếp xúc với người lạ hoặc đông người, cần tranh thủ cơ hội phát biểu, dũng cảm phát biểu những ý kiến của mình. Tuy lúc đầu không chắc là đã thành công, thậm chí còn có thể bị người khác cười chê, nhưng bạn đừng nên phật lòng, mà cần tích cực phân tích những nguyên nhân thất bại trong khi phát biểu của bạn, chịu khó nói, rèn luyện nhiều, cách ăn nói không ngừng được cải thiện.

6. Làm thế nào loại bỏ sự sợ sệt khi nói

Có những người có cảm giác sợ sệt khi nói chuyện với người lạ, phương pháp loại bỏ là:

1. Trước khi nói hãy hít thở thật sâu. Như vậy sẽ giảm bớt nhịp đập của tim, cũng có thể giảm bớt những lo lắng.

2. Lưu ý một chút những thứ xung quanh. Chẳng hạn, trước khi bạn phải nói, hãy liệt kê một đề cương cho bạn, chỉnh lý một chút bài nói của mình, như vậy bạn sẽ không quá chú ý tới bản thân mình.

3. Suy nghĩ thật kỹ từ trước. Chỉ cần bạn tưởng tượng là mình sẽ thành công, thì bạn có thể thành công thật.

4. Trước khi nói, tránh uống những chất kích thích như cà phê hoặc trà. Những thứ đó sẽ chỉ làm cho bạn thêm hồi hộp, căng thẳng.

5. Cần có sự tìm hiểu từ trước về người mà bạn phải tiếp xúc. Chẳng hạn, nếu như bạn đi thi tuyển tìm việc, thì trước đó bạn hãy tìm hiểu về công ty đó. Nếu như bạn muốn hẹn gặp với một ai đó vì một việc quan trọng, trước hết bạn cần tìm ra những ý thích của đối phương. Chẳng hạn như đối phương thích xem bóng đá, thì cũng có thể bạn mời anh ta đi xem. Khi mối quan hệ đã thân mật hơn bạn cũng dễ dàng bàn luận công việc.

7. Học sử dụng "ngôn ngữ vạn năng" như thế nào

Bất kể trong trường hợp nào, sử dụng "ngôn ngữ vạn năng" rất có tác dụng. Nếu không biết lợi dụng nó thì sẽ gặp phải những tổn thất lớn trong quan hệ giao tiếp.

"Ngôn ngữ vạn năng" có mấy đặc điểm sau:

Làm cho đối phương cảm thấy bạn rất lịch sự; mềm mỏng, bình dị dễ gần. Cách dùng lại đơn giản tiện lợi, đem lại cho người ta cảm giác dễ chịu.

Vậy thì, "ngôn ngữ vạn năng" bao gồm những gì? Xin đơn cử mấy ví dụ cụ thể: Chào buổi sáng; Chào buổi trưa; Chào buổi tối; Chúc ngủ ngon; ồ, đúng vậy, đúng vậy; Thật xấu hổ quá; Còn phải nhờ vả anh nhiều; Đâu có, đâu có; Quả thật không dám; Rất xin lỗi; Thật cảm ơn anh quá; Mong anh chỉ bảo cho; Trăm sự nhờ anh. Những "ngôn ngữ vạn năng" như vậy, quả thực nhiều không kể xiết, vấn đề mấu chốt là bạn vận dụng chúng như thế nào !

8. Ngữ khí nói chuyện thoải mái

Không khó phát hiện, xung quanh chúng ta có nhiều người nói chuyện có thể đem lại cho bạn cảm giác dễ chịu. Tất nhiên đây cũng là một trong những phương thức biểu đạt của cái đẹp.

Nếu khi nói chuyện, bạn muốn đem lại cho đối phương cảm giác thoải mái dễ chịu, thì phải chú ý tới những điểm sau:

Tính cách - tính cách của con người có hai loại, một loại là thoải mái, một loại là lạnh lùng. Nếu bạn thuộc vào loại sau, chỉ cần bạn có thể không đắn đo từng tiểu tiết nhỏ, không quá chú ý tới bản thân, quan hệ nhiều với người khác, tôn trọng ý kiến của người khác, tin tưởng người khác, thì bạn có thể chơi rộng rãi với nhiều người và thu được nhiều bổ ích qua đó, từ đó làm cho tính cách lạnh lùng của bạn dần chuyển thành nhiệt tình, thoải mái.

Ngữ điệu - chẳng hạn ngôn ngữ của bạn rõ ràng, tần số ngữ âm cao, chuyển giọng mềm mại, thì có thể làm cho đối phương có cảm giác dễ chịu. Nếu bạn còn chưa đạt tới trình độ như vậy, thì cũng không nên quá miễn cưỡng, để tránh vì cố đạt cái khéo mà thành ra vụng về, chỉ cần chú ý nhiều tới nó là được rồi.

Tỏ thái độ - miệng nở nụ cười hay cười cười nói nói thường có thể làm cho người ta có cảm giác thân thiết. Nếu bạn có thể nở nụ cười vào bất cứ lúc nào, thì chắc chắn người khác sẽ thích bạn.

9. Khi nói chú ý "ngừng nghỉ"

"Ngừng nghỉ" khi nói là một kỹ xảo cần nắm bắt tốt. Ngừng nghỉ một cách có ý thức không chỉ làm cho lời nói có trật tự rõ ràng, mà còn làm nổi bật trọng điểm, thu hút sự chú ý của người nghe. Ngừng nghỉ thích đáng có thể làm cho người nghe hiểu được nội dung mà bạn nói chia làm mấy đoạn, trước sau bổ sung cho nhau ra sao. Chỉ có những lời nói mạch lạc rõ ràng, mới có sức hấp dẫn, thuyết phục, thể hiện tính lô-gic, làm cho người khác phải khâm phục tài ăn nói của bạn. Nếu khong biết ngừng nghỉ đúng lúc, thao thao bất tuyệt mãi, bạn sẽ làm cho người nghe có cảm giác "cũng chẳng biết bạn đã nói những gì nữa".

Vậy thì khi nào cần ngừng nghỉ? Khi chúng ta chuyển đổi lời nói, nối tiếp phần dưới, hoặc nêu ra trọng điểm tổng kết tư tưởng trung tâm, thì cần phải ngừng nghỉ. Mà thời gian ngừng nghỉ cũng cần xử lý theo từng trường hợp cụ thể, ngắn thì hai ba giây, dài thì không qúa mười giây là thích hợp.

Ngoài ra, nếu bạn muốn biểu đạt tình cảm ấp ủ trong lòng, thì khi nói cần trầm bổng ngừng nghỉ, vì thế ngừng nghỉ không chỉ giới hạn ở ngừng nghỉ âm thanh, mà còn có thể phối hợp với động tác của tay để tiến hành. Chẳng hạn: cúi đầu trầm tư; hai tay nắm chặt, ra chiều kích động; nói tới chỗ quan trọng hai mắt nhìn chăm chú; thở thật dài; nhíu lông mày, làm ra vẻ đau khổ; ngẩng đầu lên nhìn trời…

Khi vận dụng những động tác này, cần tự nhiên, kết hợp hài hoà nhằm tránh đừng để người khác bị cảm giác là bạn đang biểu diễn.

10. Nên ít nói "tôi", nói nhiều "anh"

Nhà triết học vĩ đại cổ Hy Lạp Socrates nói: "Không cần luôn luôn nói "tôi nghĩ", mà là hỏi đối phương “anh thấy thế nào”. Quả thực, nói chung mọi người trong khi nói chuyện hay nói nhiều nhất chữ "tôi". Trong một bữa tiệc rượu, chủ nhà trong vòng năm phút dùng 30 chữ "tôi": xe của tôi, biệt thự của tôi, vườn hoa của tôi, con chó nhỏ của tôi… Bạn thử nghĩ xem, như thế liệu có thể không làm người khác chán ngán không?

Henri Ford từng nói: "Người vô vị nhất là người dùng nắm đấm nhét vào miệng mình", cũng là người chuyên bán chữ "tôi". Nếu trong khi nói, bạn bất chấp tình cảm hoặc tâm trạng, phản ứng của người nghe ra sao, cứ ra sức nêu ra tôi thế này tôi thế kia, thì tất sẽ bị đối phương chán ngán và ghét bỏ. Nói chuyện cũng giống như lái một chiếc ô tô vậy, nên luôn luôn chú ý những tín hiệu giao thông. Có nghĩa là, cần luôn chú ý tới thái độ và phản ứng của người nghe. Nếu "đèn đỏ" đã sáng rồi mà vẫn lái về phía trước, gặp tai hoạ là điều chắc chắn.

Vì vậy, hãy nói nhiều chữ "anh", điều này đối với bạn sẽ chẳng mất gì, mà chỉ nhận được cảm tình của đối phương, làm cho tình bạn giữa bạn và người khác càng thêm sâu sắc mà thôi. Ví dụ: Anh thấy thế nào? Anh xử lý ra sao? Gặp phải trường hợp này anh làm thế nào? Tại sao lại như vậy? Anh có thể cho một ví dụ được không?

Ai cũng thích lấy bản thân mình làm trung tâm. Nếu bạn tạm thời vứt bỏ cái tôi, mà nêu ra những vấn đề đối phương thích thú, làm cho người khác cũng phát biểu ý kiến, thì bạn sẽ gặp nhiều thuận lợi trong quan hệ giao tiếp. Chỉ có đối thoại song phương làm cho người khác thoả mãn tâm nguyện, và tâm nguyện của bạn cũng mới có thể được thoả mãn.

11. Chú ý không được bài xích người khác khi nói chuyện

Bài xích người khác khi nói chuyện , thì cũng tựa như đuổi khách về khi ăn tiệc vậy, cực kỳ vô lý và khó hiểu. Cần phải nhớ kỹ, không nên để sót một người nào, hãy để đôi mắt của bạn chú ý tới trạng thái trên khuôn mặt họ và phản ứng khi nói chuyện với bạn. Trong một buổi tụ họp đông người, thường có một số người bị ghẻ lạnh một cách vô tình. Chẳng hạn, người bị ghẻ lạnh lại là một nhân vật có vai trò mấu chốt cho tương lai sự nghiệp của bạn, thì nó sẽ đem lại hậu quả ra sao đây?

Vì thế, không được bỏ sót bất cứ ai, cho dù lời nói cử chỉ của anh ta có làm cho người khác chán ngấy đến mấy. "Cái mình không muốn, thì đừng ấn cho người khác", cần nghĩ đến cảm giác mình bị người khác ghẻ lạnh! Cần làm cho người khác cảm thấy lời nói của bạn chứa đầy tình cảm, từ đó rất có hứng thú, không phải là ngồi "ghế lạnh".

12. Mười điều tránh khi nói chuyện

1. Ngắt lời, cướp lời của người khác .

2. Coi nhẹ việc sử dụng phương pháp khái quát, làm cho đối phương khó nắm bắt được ý của bạn.

3. Phân tán sự chú ý, làm cho người khác phải nhắc lại chủ đề đang nói.

4. Liên tục hỏi, làm cho người khác cảm thấy bạn quá nhiệt tình và yêu cầu quá cao, dẫn tới khó ứng phó.

5. Không để ý gì tới câu hỏi của người khác, làm cho người khác cảm thấy bạn không có thái độ hợp tác.

6. Tuỳ tiện giải thích hiện tượng nào đó, khinh suất đưa ra kết luận, lấy đó để tỏ ra mình sành sỏi.

7. Tránh thực nhằm hư, bỏ qua điểm chính yếu, lại nói cái phụ, làm cho người khác thấy khó hiểu.

8. Nhấn mạnh một cách không thích đáng một số điểm lặt vặt không liên quan gì tới chủ đề, làm cho người khác chán ngán, chứng tỏ người nói luẩn quẩn.

9. Khi người khác cảm thấy rất hứng thú về một chủ đề nào đó, bạn lại cảm thấy không kiên nhẫn được, lập tức chuyển đề tài sang lĩnh vực mà mình thích thú.

10. Làm cho đối phương hoài nghi là bạn có ý đùa nghịch trong lời nói.

13. Làm thế nào để học sử dụng hài hước

Hài hước có mấy điểm lợi sau đây trong quan hệ giao tiếp:

1. Có thể làm giảm bớt trạng thái căng thẳng, làm cho đối phương thoát khỏi tình thế bất lợi. Chẳng hạn, bậc thầy hài hước thế giới Bernard Shaw bị một người đi xe đạp tông phải trên phố, người lái xe sợ hết chỗ nói, vội vàng nói lời xin lỗi. Bernard Shaw nói với anh ta: "Thưa ngài, ngài còn bất hạnh hơn cả tôi, nếu như ngài đâm mạnh hơn một chút, thì có thể trở thành kẻ anh hùng đã đâm chết Bernard Shaw mà được lưu danh muôn đời vào sử sách rồi".

2. Có thể nhẹ nhàng châm chọc những lời xuẩn ngốc của đối phương . Một nhà thơ nổi tiếng của Đức một hôm đi dạo trong công viên, đúng lúc đó trên con đường hẹp gặp phải một nhà phê bình chống lại ông. Nhà phê bình ngạo mạn vô lối này nói với ông: "Ông có biết không, từ trước tới giờ tôi chưa từng nhường đường cho kẻ ngốc nào cả". Nhà thơ nhanh trí trả lời rằng: "Còn tôi thì hoàn toàn ngược lại". Nói xong bèn né người sang một bên cho nhà phê bình đi qua.

3. Có tác dụng xóa tan sự mệt nhọc. Khi đi du lịch leo núi hoặc đi đường dài mệt mỏi, tinh thần giảm sút, nói mấy câu chuyện vui hài hước, sẽ làm cho người ta bỗng chốc cảm thấy nhẹ nhàng, vui vẻ, tinh thần phấn chấn, quên hết mệt mỏi, hăng hái đi tiếp.

4. Có tác dụng chữa bệnh. Những người mắc chứng bệnh thần kinh trầm uất thường xuyên nghe chuyện cười, tự nhiên sẽ khỏi bệnh. Cách nói "Cười một cái trẻ lại mười tuổi" hay "Một thằng hề ra phố bằng mười bác sĩ" không phải là phóng đại.

Tóm lại, hài hước là sự toả sáng của tài hoa và trí tuệ, là "chất bôi trơn" trong ngôn ngữ giao tiếp.

Nó có thể làm cho ngôn ngữ lời nói thêm sinh động, làm cho không khí giao tiếp trở nên nhẹ nhàng, sôi nổi. Cùng với sự phát triển của xã hội, sự tiến bộ của nền văn hoá và sự phồn vinh của nền kinh tế, hài hước sẽ trở thành một trong những tiêu chí của sự phát triển văn minh xã hội.

14. Phương pháp nêu ý kiến

1. Không được tranh luận với đối phương với ý muốn làm thay đổi chủ ý ban đầu của anh ta, cũng không nên cứ nhăm nhe đòi "thắng" trong cuộc cãi vã đó, chỉ cần trình bày quan điểm của mình là được rồi, nhưng cũng không nên để người khác cảm thấy như bạn đang thuyết giáo vậy.

2. Nhấn mạnh những điểm chung. Hầu như bất cứ cuộc tranh chấp nào, đều có một số ý kiến mà cả hai bên đều đồng ý, nên nhấn mạnh những điểm này, nếu quá nhấn mạnh những ý kiến bất đồng, tất sẽ làm cho đối phương không phục.

3. Không nên lấy việc trình bày những ý kiến khác đối phương để chứng minh rằng mình cao hơn người khác một bậc.

4. Trước khi bạn không đồng ý với ý kiến của đối phương, phải hiểu sai ý của đối phương, thế nhưng khi chưa có gì rõ ràng, tuyệt đối không được giả định rằng có sự không nhất trí.

5. Khi có cả những người khác ở đó, không nên nêu ra những ý kiến làm cho đối phương cảm thấy khó xử hoặc khó chấp nhận.

6. Giữ thái độ vui vẻ, đừng tỏ thái độ phẫn nộ, thiếu kiên nhẫn. Giọng nói cần giữ vẻ ôn tồn, vui vẻ, tránh làm ngắt lời của đối phương, không nên dùng các động tác như nhíu mày, lắc đầu.

7. Khi trình bày ý kiến cần lựa chọn tình tiết, nếu mọi thứ đều muốn đưa ra để cân nhắc, mọi người sẽ nhanh chóng không còn nghe bạn nói nữa.

8. Nói nhiều những lời ca ngợi, cảm ơn đối phương.

15. Sử dụng phương pháp phê bình tốt nhất

Phê bình là một phương thức tiến hành giáo dục người khác. Vận dụng chính xác phương thức phê bình có vai trò hết sức quan trọng. Dưới đây xin nêu ra một số lựa chọn phương thức phê bình tốt nhất.

1. Phê bình kiểu xúc động. Sử dụng ngôn ngữ sắc bén, ngữ điệu quyết liệt. Nó thích hợp với những thanh niên có tâm lý lười biếng, tâm lý ỷ lại rõ nét.

2. Phê bình kiểu tiệm tiến. Tiến sâu từng bước một cách có trật tự. Thích hợp với những thanh niên có lòng tự tôn và cảm giác danh dự khá mạnh.

3. Phê bình kiểu bàn bạc. Bình tĩnh ôn tồn, dùng ngữ khí bàn bạc. Thích hợp với những thanh niên có phản ứng nhanh, tính tình nóng vội, tình cảm dễ bị ngôn ngữ kích động.

4. Phê bình kiểu nhắc nhở. Lấy ra hiệu làm biện pháp, nội dung lời nói phần nhiều là nhắc nhở, gợi mở. Thích hợp với những thanh niên có tính cách nhạy cảm, hay có cảm giác nghi ngờ.

5. Phê bình kiểu tức thì. Phê bình ngay lúc đó, tại chỗ đó, về việc đó. Thích hợp với những thanh niên không dễ dàng nhận sai sót.

6. Phê bình kiểu tham chiến. Mượn hình tượng khách quan của người khác, việc khác, dùng phương pháp đối chiếu so sánh để làm nổi bật nội dung phê bình. Thích hợp với những thanh niên ít kinh nghiệm, đầy tính mù quáng, tự mình giác ngộ kém, dễ cảm hoá.

7. Phê bình kiểu chất vấn. Lấy chất vấn làm nội dung, thể hiện việc phê bình bằng phương thức nêu câu hỏi. Thích hợp với những thanh niên biết suy nghĩ, tính cách hướng nội, khá chín chắn.

16. Nên biết xin lỗi người khác

Con người ta chẳng ai là không có sai sót cả,vì thế mọi người chúng ta đều nên học xin lỗi. Thật lòng xin lỗi không những có thể hàn gắn được mối quan hệ rạn nứt, mà còn có thể làm tăng thêm tình cảm.

Có nhiều phương thức xin lỗi, thường gặp nhất và cần chú ý nhất có mấy điểm sau:

1. Nếu bạn cảm thấy khó nói ra thành lời xin lỗi, có thể dùng phương pháp khác để thay thế. Một bó hoa tươi có thể làm tan biến đi lớp băng hiềm khích cũ; đặt một món quà nhỏ xuống dưới gối hoặc trên bàn ăn của đối phương, có thể tỏ rõ được ý hối lỗi, bày tỏ tình cảm của mình. Như vậy không nói chuyện, tiếp xúc cũng có thể truyền đạt ý kiến, bày tỏ tình cảm, đây chính là cái gọi là "lúc này không nói còn hơn là nói".

2. Tuyệt đối nhớ rằng xin lỗi không phải là nỗi sỉ nhục, mà là thể hiện của sự chân thành và thật lòng. Những nhân vật lớn đôi lúc cũng xin lỗi. Churchill (nguyên Thủ tướng Anh) lúc đầu có ấn tượng không tốt đối với Truman (nguyên Tổng thống Mỹ), nhưng về sau ông nói với Truman rằng trước đây ông đã đánh giá thấp ông ta, đây chính là dùng phương thức ca ngợi để bày tỏ sự kính phục.

3. Khi cần xin lỗi thì phải xin lỗi ngay, càng để lần lữa càng khó mở miệng, đôi khi thậm chí còn hối hận không kịp nữa. Vì thế, bạn cho rằng có người đắc tội với bạn, mà đối phương chưa xin lỗi, thì cũng nên bình tĩnh, không nên buồn rầu, lại càng không nên nổi cáu, có lẽ đối phương cũng đang áy náy khó chịu về việc nên xin lỗi như thế nào.

4. Nếu bạn không sai, thì đừng có vì yên chuyện hay làm hài lòng người khác mà nhận sai. Cách làm này không có lợi đối với bất kỳ ai. Đồng thời bạn cần phân biệt rõ giữa hai trạng thái là rất cảm thấy tiếc và phải xin lỗi. Có những việc bạn có thể tỏ ra lấy làm tiếc, nhưng không cần phải xin lỗi.

17. Đùa cần có "quy tắc"

Chú ý phong cách: Cười đùa nên chú ý có lợi cho sức khoẻ, tăng cường sự đoàn kết, loại bỏ những cái dung tục thấp hèn.

Để ý tới hoàn cảnh: Trong các trường hợp chính thức thường không hợp với cười đùa. Hai bên không quen biết lắm hoặc có người lạ ở đó không nên cười đùa quá mức.

Lựa chọn phương thức: Có nghĩa là tuỳ tính cách mỗi người mà có cách thức khác nhau, với người tính tình vui vẻ, cười nói cởi mở, thì nói "chuyện vui quốc tế" cũng không ngại, còn đối với người có tính cách hướng nội, ít mồm ít miệng thường không nên cười đùa quá mức.

Giữ đúng mức độ: Tục ngữ có nói, phàm việc gì cũng có mức độ của nó, vừa đủ thì có lợi, quá mức thì có hại.

Tránh những kỵ huý của người khác: Kỵ huý là những ngôn ngữ hoặc động tác mang dấu ấn phong tục tập quán hoặc khiếm khuyết cá nhân. Hầu như mỗi một người hoặc ít hoặc nhiều đều có những điều kỵ huý của mình. Vì vậy, khi cười đùa cần phải cẩn thận tránh nó.

18. Nghệ thuật cảm ơn

Trong giao tiếp, nên vận dụng chính xác được hai chữ "cảm ơn".

1. Cảm ơn cần phải thật lòng. Bạn quả thực có ý muốn cảm ơn đối phương thì hãy nói, đồng thời gửi gắm tình cảm qua đó, không nên làm cho người khác nghe thấy cứng nhắc, trở thành "lời khách sáo" dùng để đối phó với người khác.

2. Thẳng thắn rõ ràng. Không nên lúng búng một cách không rõ ràng, không nên xấu hổ vì sợ người khác biết rằng bạn cần cảm ơn anh ta.

3. Chỉ rõ họ tên. Lời "cảm ơn", gắn với tên người đối thoại làm cho nó trở nên chân thành.

4. ánh mắt. Khi nói lời cảm ơn, cần chú ý nhìn vào người được cảm ơn.

5. Tìm cơ hội cảm ơn người khác. Cần luyện thành thói quen, không phải con người ta ngay từ khi sinh ra đã biết cảm ơn người khác.

6. Nói lời cảm ơn ngoài sự dự đoán của mọi người. Khi người khác không nghĩ tới hoặc cảm thấy chưa đáng được cảm ơn, một câu "cảm ơn" sẽ có thể làm đối phương cảm thấy ấm lòng. Hãy thử nhớ lại, thỉnh thoảng bạn nhận được một câu "cảm ơn" thân thiện từ người khác, mà trước đó, trong trường hợp tương tự bạn hoàn toàn không có được thì bạn sẽ rõ được ý nghĩa của nó.

19. Biện pháp từ chối nói chuyện phiếm

Chuyện phiếm tràng giang đại hải sẽ làm ảnh hưởng tới công việc và học tập. Dưới đây xin giới thiệu bốn phương pháp khéo léo nhằm tỏ ra mình không có thời gian rỗi ngồi tán gẫu:

1. Phương pháp nhắc nhở: ở chỗ dễ thấy nhất nơi mình làm việc, viết "tán gẫu không quá ba phút", hoặc câu danh ngôn của Lỗ Tấn "Lãng phí thời gian của mình, bằng như là tự sát dần dần; lãng phí thời gian của người khác , bằng như là giết người đoạt của", bằng cách nhắc nhở khách như vậy để từ chối chuyện phiếm.

2. Phương pháp làm việc: Khi phát hiện thấy người nói chuyện phiếm đi về phía mình, thì lập tức vùi đầu làm việc, hoặc mắt chăm chú nhìn vào khoảng không, làm cho người nói chuyện phiếm tin rằng mình đang mải mê làm việc, để anh ta biết điều tránh ra.

3. Phương pháp lạnh nhạt: Khi người nói chuyện phiếm bắt đầu mở máy nói, bản thân mình giữ thái độ lạnh nhạt, chỉ gật đầu hoặc lắc đầu, không bắt chuyện, cũng có thể trả lời ngắn gọn "đúng" hoặc "không đúng"; nếu khách vẫn liến thoắng nói, có thể đứng dậy đi làm một số việc vặt, làm cho anh ta cụt hứng mà bỏ đi.

4. Phương pháp trì hoãn: Nếu đối phương ưa tán gẫu, mà bản thân mình thích nói chuyện cùng anh ta, nhưng lúc đó quả thực không có thời gian tiếp, thì có thể đề nghị nói chuyện vào sau giờ làm hoặc trong lúc ăn cơm.

20. Nghệ thuật gọi điện thoại

Xã hội hiện nay tỷ lệ phổ cập điện thoại ngày càng cao, thậm chí đã trở thành công cụ trao đổi thông tin không thể thiếu được trong cuộc sống thường ngày của chúng ta. Vì thế, làm thế nào để làm cho người khác có được cảm tình qua giọng nói của bạn là cái mà ai ai cũng cần chú ý.

Khi chúng ta gọi điện thoại, nên có thái độ như thế nào đây? Xin bạn hãy nhớ kỹ: thái độ và động tác tuy không trực tiếp gây ảnh hưởng, nhưng bạn có thể nhờ vào ngữ điệu nặng nhẹ, làm cho giọng nói của bạn êm tai hơn. Gọi điện thoại nếu không giỏi ăn nói thì không dễ gì thu được kết quả tốt. Khi gọi điện thoại, hình tượng của bạn ra sao hoàn toàn được quyết định bởi sự biểu đạt giọng nói của bạn. Vì thế cần đặc biệt chú ý những câu thường dùng khi đối thoại.

Dưới đây là một số phép lịch sự cần tuân thủ khi gọi điện thoại.

- Nói họ tên của mình trước, sau đó xác nhận xem đối phương là ai.

- Hỏi rõ xem đối phương lúc đó có tiện nói chuyện cùng bạn hay không.

- Chuẩn bị sẵn một cuốn sổ ghi chép, ghi lại những chủ đề cần nói chuyện.

- Hỏi rõ thời gian, địa điểm hoặc số điện thoại liên lạc lần sau.

- Khi sử dụng điện thoại công cộng, hãy nói cho đối phương biết, cố gắng tiết kiệm thời gian, nói năng rõ ràng.

- Suy xét xem đối phương có nghe được rõ hay không.

- Nếu tiếng của đối phương quá nhỏ, đừng ngại nói thế này: "Xin lỗi, máy của tôi có vấn đề, nghe không rõ, xin anh nói to một chút được không?"

Những câu thường dùng khi gọi điện thoại, nếu dùng thích hợp sẽ làm cho người khác cảm thấy thân thiết ấm áp, dưới đây là một số câu thường dùng:

- Xin lỗi, anh đang bận việc, có thể xin anh một chút thời gian được không?

- Ngại quá, lần nào cũng quấy rầy anh.

- Tôi muốn bàn với anh mấy việc, có được không?

- Làm phiền anh quá, rất cảm ơn anh.

- Trăm sự nhờ anh, xin vô cùng cảm ơn anh.

Nếu bạn đem những câu này vận dụng nhiều vào trong gọi điện thoại, chắc chắn sẽ để lại cho đối phương ấn tượng tốt.