LỜI MỞ ĐẦU

Từ khi Trần Đoàn, đời nhà Tống, sáng lập ra khoa Tử – Vi cho đến ngày nay, mặc dù nhân loại đã đi quá nửa thế kỷ hai mươi, nhưng khoa ngày càng thịnh hành trong xã hội Việt – Nam hiện thời.

Số môn đệ hay tài tử chuyên nghiệp cũng Trần Đoàn rất đông đảo. Thiên hạ tin Tử – Vi, hay xem Tử – Vi và còn ham học Tử – Vi. Số này xuất hiện ở mọi giai tầng xã hội, từ giới trí thức đến giới kinh doanh, từ cơ quan hành chính đến đơn vị quân sự, chưa kể những người hành nghề xem bói. Việc hâm mộ ngành bói toán sinh ra nhiều giai thoại rất kỳ thú. Có quân nhân xem Tử – Vi trước khi hành quân, có chính trị gia xem Tử – Vi trước khi quyết định chấp chánh, có thương gia xem Tử – Vi trước khi đầu tư, có thanh niên xem Tử – Vi trước khi lập gia đình. Hầu hết những ai hoài nghi về xã hội hiện hữu đều có khuynh hướng thăm dò số mạng của mình trong khoa bói toán, dường như để tìm nơi huyền bí một đường lối hành động thích nghi trước những bất trắc của thời cuộc.

Bắt mạch đúng thị hiếu này, báo chí tập chí, thi nhau khai thác đề tài Tử – Vi để thu hút độc giả. Nào là lý giải, từ lá số của Tổng Thống Thiệu, Thiếu Tướng Kỳ, Đại Tướng Minh cho đến lá số những minh tinh, ca sĩ Việt Nam hoặc nguyên thủ ngoại quốc, nào là quảng bá kiến thức Tử – Vi trên mặt báo hay thuật lại những thành tích khám phá của những nhà lý số trên cuộc đời kỳ thú của một số nhân vật tên tuổi. Một số không nhỏ nhật báo có đăng trang Tử – Vi mỗi ngày. Hết tuần báo “Số Mạng”, lại đến tuần báo “Khoa Học Huyền Bí”, tiếp nhau khai thác Tử – Vi và những khoa bói toán khác. Thị hiếu đó đã khiến cho các ông thầy bói đương nhiên trở thành những nhân vật tai mắt vô cùng quan trọng trong việc chỉ điểm nếp sống cho đại chúng. Điều này cũng thúc đẩy một số không nhỏ bốc sư đã chịu khó tìm học xem bói để sinh nhai. Biết bói toán nói chung và việc xem Tử – Vi ngày nay hầu như là một thời trang, một cái “mốt” văn hóa, kiểu như Hippy hay nghe băng nhạc. Xã hội Việt – Nam hiện nay thi nhau học đòi Socrate và Trần – Đoàn trong việc tri bỉ (conais, toi-mêmme).

*

Nhưng, sự thịnh hành của thời trang văn hóa nói trên lại không phục vụ gì cho bộ môn văn hóa! Các nhà lý số nhắm vào việc khai thác thị hiếu của thiên hạ để mưu cầu sinh kế cho chính mình, nhiều hơn là khai triển Tử – Vi để thâm cứu khoa học nhân văn. Tôi tự nghĩ những thức giả có ít nhiều hoài bão văn hóa hẳn phải nhận thức nhu cầu canh tân khoa Tử – Vi cho xứng đáng với bộ môn khoa học nhân văn. Theo khảo hướng đó, quyển sách này được biên soạn với hy vọng đáp ứng hai mục tiêu nghiên cứu thuần túy:

Thứ nhất là đặt lại một quan niệm để khoa Tử – Vi có thể trở thành một bộ môn nhân văn khả dĩ chấp nhận được, khai triển được, tiến bộ được và thích thời được, giải thoát khoa này khỏi những ràng buộc huyền bí hay mê tín.

Thứ hai là chính danh phương pháp xem Tử – Vi, áp dụng qui luật hàm số trong việc giải toán. Về mục tiêu nhứ nhất, muốn cho khoa Tử – Vi có thể trở thành một bộ môn nhân văn có thể khả chấp, tôi thiền nghĩ, chúng ta không nên xem nó như một khoa học huyền bí, mà phải đặt cho khoa Tử – Vi một nền tảng không huyền bí. Chúng ta không nên nhìn các “sao” trong khoa Tử – Vi như những thần linh có uy lực tuyệt đối quyết định một cách độc đoán cá tính và đời người, tiền định cho mỗi cá nhân một số vận động không thể cưỡng. Tôi không xem khoa Tử – Vi như bắt nguồn từ thiên đàng hay thần linh, mà xuất phát ở nơi con người trần tục, từ những yếu tố nhân bản kết hợp lại thành cá – tính con người, để rồi ảnh hưởng đến đời người. Phải mang khoa Tử – Vi thiên đàng xuống nhân thế, từ thần quyền thanh nhân bản, từ mê tín ra khoa học, từ thiên định đến nhân định. Các “sao” trong Tử – Vi là một tên gọi, tuy nghĩa đen là tinh tú, song nghĩa bóng là một là một yếu tố của con người. Cá nhân không phải do tinh tú xếp đặt mà do tính nết cơ bản, phối hợp với truyền thống gia đình và xã hội tạo ra. Có yếu tố thể chất, tính tình, tướng mạo, bệnh lý, nghề nghiệp, gia đình, xã hội, tài sản, có yếu tố vô hình hơn như phúc đức, huyết thống phụ mẫu. Khoa Tử – Vi đã tìm hiểu con người và đời người qua các yếu tố đó. Khảo hướng của khoa này là đặt cho mỗi yếu tố một cái tên, tạm dùng tên tinh tú để gọi, nhưng thực sự quan trọng không do cách mệnh danh mà do thực chất và ý nghĩa của đối tượng được mệnh danh. Nhì khoa Tử – Vi qua khảo hướng thực chất như vậy, chúng ta mới thấy được căn bản đáng gọi là khoa học nhân văn của nó. Có thể quan niệm cách mạng này không được một số học giả chia sẻ, nhưng tôi thấy cần phải đặt lại nền tảng quan niệm như thế. Với quan niệm canh tân đó, khoa tử vi mới có thể tiến bộ được như một môn nhân văn khả dĩ có qui luật, dù là qui luật tổng quát. Với quan niệm canh tân đó, khoa Tử – Vi mới có thể khai triển được, tức là phong phú hóa được. Với quan niệm canh tân đó, khoa Tử – Vi mới thích thời được, không còn là một khoa chết tĩnh (science morte) mà có thể có triển vọng sống động, thích ứng với các hình thái phức tạp hơn của xã hội con người hiện kim. Một học giải tự cho có sứ mạng văn hóa của mình trên khảo hướng cấp tiến để giúp người khác cùng vun bồi và thích dụng bộ môn của mình theo đà tiến của xã hội.

Góp phần canh tân quan niệm Tử – Vi, mục tiêu thứ hai của quyển sách này là chính danh phương pháp xem Tử – Vi. Sở dĩ gọi là chính danh vì phương pháp hàm số được áp dụng ở đây vốn đã có, chỉ hiềm chưa được định danh thích đáng. Tôi chỉ mệnh danh phương pháp này là hàm số chớ kỳ thuật không bày ra điều gì mới.

Hàm số nhằm tìm hiểu một dữ kiện linh động trong sự liên hệ nhân quả của các yếu tố biến thiên. Nó nói lên được tương quan uẩn khúc giữa các yếu tố. Xem Tử – Vi theo lối hs là tìm trong tương quan giữa các cung, các sao, bản mệnh, cục, cách, những chi tiết về phúc đức, cha mẹ, anh em, vợ chồng, con cái, bản tính, nghề nghiệp, tài sản, bạn bè, xã hội, bệnh tật, tai họa của con người và đời người. Chỉ có phương pháp hàm số mới giúp vận dụng một loạt hàng chục vì sao để xem một cung, phối xét một loạt 5 cung để tìm hiểu một vài yếu tố, kết hợp một loạt 5, 6 yếu tố linh hoạt để xác định một bí ẩn của con người và đời người. Chỉ có danh từ hàm số mới gói ghém được sự sống động của khoa Tử – Vi, mới diễn đạt nổi quan niệm tổng hợp và toàn diện của khoa này trong việc khảo sát con người phức tạp của chúng ta. Chỉ có hàm số mới nói lên ý niệm dịch lý độc đáo của nhân loại, của nhân sinh, của nhân tính. Chỉ có hàm số mới là phương pháp động học (dynamique) khai triển được qui luật biến hóa vô cùng phong phú của cá tính và sinh hoạt con người. Muốn khảo sát một sinh vật động biết suy tư phải áp dụng phương pháp động mới khả dĩ quán triệt và diễn đạt hết các uẩn khúc của đời sống cá nhân và những yếu tố chi phối cá nhân trong không gian và thời gian. Quả thật là một khám phá kỳ thú khi tìm được trong nền toán học Tây Phương một phương pháp khảo tân được lề lối xem Tử – Vi, phù hợp với nguyện vọng canh tân quan niệm Tử – Vi. Nhờ đó, khoa này mới có triển vọng tiến bộ, phong phú và thích thời, dựa trên quan niệm mới và dựa trên phương pháp được chính danh rất ăn khớp.

Tuy nhiên, có một quan niệm canh tân, có một phương pháp thích hợp, khoa Tử – Vi cũng chưa chắc có đủ triển vọng đứng vào hàng một bộ môn nhân văn nếu khoa này không được quảng bá. Nhu cầu đại chúng hóa kiến thức Tử – Vi giúp cho khoa này được phổ cập, lôi cuốn thêm nhiều người khai triển để vun bồi cho nền tảng tiên khởi của một bộ môn nhân văn. Sự tiến bộ của nó tùy thuộc vào cố gắng cộng đồng của các nhà khảo cứu, từ những mầm non cho đến những bậc lão thành. Vấn đề đặt ra cho nhu cầu đại chúng hóa là làm sao cho khoa này dễ hiểu, dễ học, dễ xem, làm sao cho khoa này có nhiều người hiểu, nhiều người xem, nhiều người học được. Từ đó, mới hi vọng có thêm bạn đồng hành đóng góp thêm vào nỗ lực cộng đồng và liên tục của một tập thể cùng nghiên cứu công trình văn hóa hào hứng này. Có như vậy khoa Tử – Vi mới thêm hoàn bị, mới thêm súc tích, mới thực dụng được nhiều hơn.

Được thúc đẩy bởi tinh thần đó, tôi mạo muội biên soạn quyển sách này với 5 mục đích:

•Muốn đóng góp vào việc tìm hiểu con người và đời người.

•Thử hệ thống hóa những hiểu biết Tử – Vi của những người đi trước.

•Thử khai triển thêm vài khía cạnh chưa được sáng tỏ của khoa Tử – Vi.

•Cống hiến kiến thức của riêng mình cho những người muốn học.

•Nêu lên một số vấn đề chưa có đáp số ổn thỏa trong khoa Tử – Vi.

Khi hoàn tất quyển sách này tôi lấy làm thất vọng vì nhận thấy ngành Tử – Vi còn quá nhiều điều cần khám phá trong khi sở học của mình có giới hạn. Nhưng, thiền nghĩ, thà mạnh dạn khai phá thêm một đoạn đường để dọn một hướng đi còn hơn là thúc thủ đợi chờ kẻ khác bắt đầu. Đoạn đường đã phát quang trong quyển sách này hãy còn nhiều chông gai, cần được những tác giả sau hoàn tất. Do đó hoài bão thâm sâu của tôi là mong mỏi đón nhận, trong thế hệ này, những công trình khảo cứu bổ túc hay phê bình của những bậc cao kiến, ngõ hầu hoàn thành mỹ mãn hơn công trình văn hóa hào hứng này.

*

Quyển sách này chỉ cách đoán số và chỉ cách lấy số Tử – Vi. Nếu việc lấy số tương đối dễ dàng thì trái lại, việc đoán số vô cùng phức tạp. Để giản dị hóa công việc này, quyển sách đặc biệt nhấn mạnh đến 2 phần:

Định nghĩa và giải thích những ý niệm căn bản của Tử – Vi, đồng thời trình bày nền tảng Triết lý của khoa Tử – Vi qua lý thuyết Âm Dương Ngũ Hành. Trong phần này, có những chương tham luận đại cương về hàm số Tử – Vi và về giá trị khoa Tử – Vi.
Phân tích ý nghĩa của 14 chính tinh và 96 phụ tinh thông dụng của lá số Tử – Vi.

Mỗi chương tham luận cũng như mỗi sao phân tích đã gói ghém hết kiến thức đã có và hiện có, được sắp xếp theo một bố cục mạch lạc, giản dị, ngõ hầu giúp một người mới học một số vốn liếng căn bản cần thiết tìm hiểu con người và cuộc đời của mình, vừa có thể khảo cứu tiếp theo bộ môn nhân văn còn dang dở.

Dù quyển sách này đã có hệ thống hóa và phong phú hóa khoa Tử – Vi theo một khảo hướng sư phạm, nhưng cũng không chắc thanh toán hết được những chông gai của việc giải đoán lá số. Dù phong phú đến đâu, quyển sách này cũng không thể liệt kê tất cả trường hợp và biến cố xảy ra cho con người và đời người. Việc tìm hiểu chi tiết chính xác còn đòi hỏi sự suy luận chặt chẽ trên kiến thức hiện có, sự cân nhắc chu đáo các yếu tố và nhất là trực giác linh mẫn của người giải đoán. Phần đóng góp của quyển sách, nhiều lắm là chiếm phân nửa công trình giải đoán. Phân nửa công việc còn lại tùy thuộc vào người xem số. Cái khó là ở chỗ đó. Nhưng cái hay cũng từ đó mà ra.

*

Thật vậy, khám phá được một uẩn khúc của một con người hay đời người là một thành tích hết sức khang kiện. Sự thành công sẽ mang đến cho ta một niềm khoái lạc tinh thần, một sự tự hào phát giác được nhân cơ hay thiên cơ, một sự hài lòng, một niềm tự mãn của một người tìm được đáp số cho một bài toán khó hoặc thắng được một ván cờ khắc nghiệt.

Nhưng, theo thiển nghĩ, niềm lạc thú tinh thần đó cũng chưa bổ ích bằng những thủ đoán mà người giải đoán Tử – Vi vô tình luyện được. Đó là những lợi điểm về đức tính, hữu dụng cho việc tu nhân, những lợi điểm về sự hiểu biết tâm lý, hữu dụng cho việc giao thiệp.

Thật vậy, khảo sát từ giải đoán Tử – Vi giúp cá nhân tự luyện được óc tìm tòi, tập sự thói quen suy tư, phát triển năng khiếu suy luận, gọt giũa được trực giác, tinh vi hóa được óc phân tích và tổng hợp, rèn luyện được ý thức thực nghiệm, phát huy được óc tìm tòi sự thật và trình bày sự thật đúng tầm mức của nó.

Lợi ích cho nhân tính, khoa Tử – Vi còn lợi ích cho việc bang giáo với xã hội. Nó phong phú hóa sự hiểu biết tâm lý người đời, đánh giá được người tốt, kẻ xấu, giúp cho sự chọn bạn hay ấn định đường lối giao thiệp với xã hội, từ sự biết mình đến biết người, và biết đâu có thể giúp mỗi người tự mình chọn được một nhân sinh quan thích hợp với cá tính và hoàn cảnh của mình trong môi trường sinh hoạt của mình.

Đi xa hơn, sự hiểu biết thêm sở trường, sở đoản của mình có thể giúp rèn luyện đức tính, tiết giảm thói xấu, phát huy tính tốt. Còn sự quán triệt sở trường sở đoản của người khác có thể giúp đề ra khuyến cáo cần thiết nhằm khuyến khích thiện tâm, cải sửa ác tính của bạn bè, đồng nghiệp.

Nhìn dưới nhãn quan thực dụng này, khoa Tử – Vi có tác dụng phụng sự nhân tính và lợi ích cho nhân sinh: mỗi cá nhân có thể tự biết và biết người, một điều kiện tối cần cho việc bang giao xã hội, cho việc chọn bạn, cho việc dùng người đúng chỗ. Việc nghiên cứu Tử – Vi, muốn cho thiết dụng, nhất định phải được hướng về mục đích thực tiễn đó.

*

Tôi thành kính khâm phục những công trình khai sáng khoa Tử – Vi của những tác giả đi trước, đã đóng góp cho bộ môn lý số nhân văn này những pho sách vô cùng giá trị.

Saigon ngày 9 tháng 9 năm 1972

NGUYỄN PHÁT LỘC