9. VƯỢT QUA BẢN THÂN – MỌI NGƯỜI ĐỀU LÀM VẬY

Đừng để bị mắc kẹt trong cái tôi của bạn, vì ngay lập tức nó sẽ biến thành một nhà tù.

— Barbara Ward

Những người mong muốn tiến lên từ thất bại phải ngừng tự đề cao bản thân và hướng tới việc giúp đỡ người khác. Bạn có thể gọi quá trình này là vượt qua bản thân. Một vài năm trước, tôi xem một bộ phim tuyệt vời có tên Mr. Holland’s Opus (tạm dịch: Nhạc phẩm của Mr. Holland). Bộ phim đã minh họa rõ nét cho cả quá trình này.

BẮT ĐẦU BẰNG MỘT LỜI CẢM ƠN

Kịch bản của bộ phim được viết bởi Patrick Sheane Duncan. Ông đã nảy ra ý tưởng cho bộ phim này vào ngày ông bị kẹt xe. Lúc đó, ông nghe một bản tin trên đài phát thanh về việc cắt giảm các chương trình học và số lượng giáo viên ở bang California.

“Tôi chợt nhận ra các thầy cô giáo quan trọng với cuộc đời mình như thế nào. Và điều quan trọng nhất chúng ta có thể làm với tư cách của những người lớn là giáo dục con cái.” Duncan nhớ tới một cô giáo đặc biệt – người đã tạo nên một điều khác biệt trong cuộc sống của ông. “Cô nổi tiếng là người keo kiệt và khó tính nhất trường trung học của tôi. Nhưng cô đã mua cho tôi những cuốn sách và cho tôi những bộ quần áo của con trai cô khi anh không mặc vừa chúng nữa. Mr. Holland’s Opus là tôi món quà dành tặng cô và những đồng nghiệp của cô trong sự nghiệp cao quý ấy”.

HÀNH TRÌNH CỦA MỘT NGƯỜI ĐÀN ÔNG

Bộ phim là câu chuyện kể về Glenn Holland (do Richard Dreyfuss thủ vai), một nhạc sĩ trẻ, người luôn khát khao tạo nên một nhạc phẩm để đời. Nhưng khi việc kiếm tiền trở nên khó khăn hơn và anh cần phải chăm lo cho gia đình, anh miễn cưỡng làm công việc của một thầy giáo. Công việc vốn chỉ là tạm thời ấy lại gắn bó với anh suốt cả cuộc đời. Anh phát hiện ra sự khát khao chia sẻ tình yêu âm nhạc của mình tới các học trò. Và cùng với quá trình đó, anh khám phá ra được bản thân mình.

Điểm mấu chốt mà bộ phim hướng đến là khi Holland bị thôi việc do chính sách cắt giảm giáo viên, lúc này ông mới chợt nhận ra mình đã ở tuổi trung niên. Ông biết mình đã để tuột mất cơ hội để tới New York và mang theo bản giao hưởng mà ông đã viết trong thời gian rảnh suốt 20 năm qua. Chán nản và bất lực, ông nghĩ mình đã lãng phí cả cuộc đời.

Ông thực sự thất vọng và gần như rơi vào đau khổ khi rời lớp học. Ông chậm rãi đi xuống cuối hội trường và chuẩn bị bước ra khỏi ngôi trường. Nhưng ông nghe thấy một âm thanh trong khán phòng. Khi quay lại, ông phát hiện ra hàng tá học sinh mà cuộc sống của họ đã thay đổi trong suốt thời gian ông giảng dạy. Nhóm học sinh đó bao gồm cả thống đốc tiểu bang, cuộc sống của họ đã có những thay đổi quan trọng và trở nên tốt đẹp hơn dưới sự hướng dẫn của ông.

NGƯỜI BÌNH THƯỜNG LÀM NÊN NHỮNG ĐIỀU PHI THƯỜNG

Đạo điễn bộ phim này, Stephen Herek, bị Mr. Holland’s Opus lôi cuốn vì kịch bản phim thực sự khiến ông xúc động. Ông thừa nhận rằng: “Nó đã khiến tôi phải rơi lệ. Rất hiếm tác phẩm khi đọc lại khiến tôi xúc động như vậy. Đây cũng là câu chuyện về cách mà một con người có thể gây ảnh hưởng đến rất nhiều người và những thứ liên quan tới cuộc sống của họ một cách rất đặc biệt.”

Nhiều người tin rằng việc ảnh hưởng tới cuộc sống của người khác chỉ có thể thực hiện bởi một nhóm người có năng khiếu đặc biệt. Tuy nhiên, bất kỳ người bình thường nào – giống như Glenn Holland trong bộ phim – đều có thể tạo nên những ảnh hưởng tích cực trong cuộc sống của người khác.

Một số người không thành công nói với chính mình rằng ngay khi họ đạt được thành công lớn hoặc khám phá ra tài năng bí ẩn nào đó, họ sẽ chú tâm tới việc tạo nên điều khác biệt trong cuộc sống của những người khác. Nhưng nhiều người đấu tranh với những thất bại như vậy vì họ không nghĩ đến ai ngoài bản thân. Họ lo lắng về những điều người khác nghĩ về mình. Họ tranh giành để đảm bảo chắc chắn rằng không ai giỏi hơn họ.

Nhiều năm trước, tôi có đọc một bài báo về nhà quản lý đội New York Yankees, Billy Martin. Bài viết miêu tả ông là một người đã hành động theo cách đó. Tác giả nói rằng trong những năm gần đây, cựu cầu thủ bóng chày này đã mất khá nhiều công sức tiên đoán về đối thủ và đẩy lùi những âm mưu ảo tưởng chống lại ông. Tôi không biết điều này thật đến mức nào nhưng tôi biết rằng: Martin đã được thuê và bị sa thải khỏi vị trí quản lý Yankees những 5 lần.

Tôi nhớ một lần cùng cha tới trận đấu của Liên đoàn Bóng bầu dục Quốc gia ở San Diego. Khi những cầu thủ của đội Chargers (The San Diego Chargers) tập hợp lại, ông ghé vào tai tôi và nói: “John, con có nghe nói về anh chàng sắp rời khỏi trận bóng không? Mỗi lần đội bóng tập hợp lại, anh ta lại nghĩ họ đang nói về mình!”

Nếu bạn liên tục tập trung sức lực và sự chú tâm vào bản thân mình thì tôi có một lời nhắn gửi tới bạn: Vượt qua bản thân đi – mọi người đều làm vậy.

Nếu bạn có những thất bại lặp đi lặp lại và bạn dành phần lớn thời gian, sức lực để tìm kiếm vị trí số một, bạn có thể cần phải học cách suy nghĩ mới – nghĩ tới nơi mà những người khác đến trước. Nếu bạn nghi ngờ rằng bản tính ích kỷ đang ngăn cản bạn đạt được những mục tiêu và ước mơ của mình, bạn có thể cần phải thay đổi và cải thiện cách tiếp cận thành công của mình.

Nhiều người đấu tranh với những thất bại như vậy vì họ không nghĩ đến ai ngoài bản thân.

ĐỪNG CHỈ TẬP TRUNG VÀO CHÍNH MÌNH

Trước hết, bạn cần nghĩ cho những người khác hơn là bản thân mình. Một trong những nguyên nhân chính dẫn đến suy nghĩ tiêu cực và suy nhược tinh thần là do việc chỉ quan tâm tới bản thân. Sự ích kỷ không chỉ làm tổn thương những người xung quanh mà còn tổn thương chính bản thân người đó. Họ thất bại vì sự ích kỷ khiến họ nảy sinh tinh thần tiêu cực.

Hầu hết mọi người khi hỏi bác sĩ Karl Menninger: “Tôi phải làm gì khi cảm thấy mình có triệu chứng suy nhược tinh thần?” đều ngạc nhiên khi Menninger trả lời: “Hãy ra khỏi nhà và tìm một ai đó cần giúp đỡ và làm điều gì đó để giúp đỡ họ.”

Một người bạn của tôi, Kevin Myers, chỉ ra rằng: “Hầu hết mọi người đều thấy quá bất an khi cho đi một cái gì đó.” Tôi tin rằng điều đó là đúng. Phần lớn những người tập trung tất cả sự quan tâm vào bản thân đều cảm thấy họ đang thiếu thốn trong cuộc sống và cố gắng lấy lại nó. Ví dụ, đây là một số nhu cầu và những khía cạnh tác động thường xuất hiện khi họ đang cảm thấy thiếu:

Nhu cầu thầm kín	Nếu thiếu, tôi cảm thấy…
Quyền sở hữu	Bất an
Giá trị	Thấp kém
Năng lực	Không thỏa đáng
Mục đích	Tầm thường

Phát triển tinh thần luôn biết cho đi, như Menninger đã gửi gắm trong câu nói trên, giúp ta vượt qua cảm giác thiếu thốn một cách tích cực và lành mạnh. Đó là lý do khiến Menninger tin rằng: “Người hào phóng thường hiếm khi mắc bệnh về tinh thần.” Một người sẽ bớt tập trung vào bản thân mình nếu anh ta cố gắng giúp đỡ ai đó.

Người hào phóng thường hiếm khi mắc bệnh về tinh thần.

– Karl Menninger

NGỪNG VIỆC QUÁ COI TRỌNG BẢN THÂN

Trong những hội nghị chuyên đề của mình, tôi làm việc với khá nhiều lãnh đạo. Tôi nhận thấy rằng rất nhiều người trong số họ quan trọng hóa bản thân mình. Tất nhiên, không chỉ có mình họ. Tôi cũng gặp nhiều người có quá nhiều nỗi tuyệt vọng và bi quan. Họ cần đơn giản hóa mọi chuyện. Dù công việc của bạn quan trọng như thế nào, đó cũng không phải là lý do để quan trọng hóa chính mình.

Cách đây vài tuần, tôi đến Úc để giảng về tư chất của người lãnh đạo cho hàng nghìn doanh nhân. Tôi đã nói cho họ về việc nhiều người thường nghĩ bản thân họ quan trọng hơn cả tầm vóc thực tế. Tôi nói với mọi người rằng vào ngày tôi mất, một trong số những người bạn mục sư tốt của tôi sẽ tặng tôi một bài điếu văn tuyệt hay và kể những câu chuyện hài hước về tôi. Nhưng 20 phút sau đó, điều quan trọng nhất trong đầu ông ấy sẽ là cố gắng tìm món salad khoai tây ở bữa ăn sau đám tang của tôi. Bạn cần có óc hài hước về những điều này – đặc biệt là khi bạn làm việc với mọi người. Diễn viên hài Victor Borge đã nói, “Tiếng cười là khoảng cách ngắn nhất giữa hai người”.

Khi Tổng thống George Bush nhận được thông tin rằng có công ty sẽ bán bộ thẻ bài in hình tổng thống cho trẻ em, ông đã nói rằng, “Tôi không dám hỏi rằng bạn cần mấy trăm thẻ hình George Bush để đổi được một thẻ in hình Michael Jordan”.

Đừng giữ bản thân quá nghiêm túc, hãy dành cho mình và những người xung quanh một phút thư giãn. Nên nhớ rằng một nụ cười bằng 10 thang thuốc bổ.

BẮT ĐẦU BẰNG CÁCH ĐẶT ĐỘI NHÓM LÊN HÀNG ĐẦU

Ngày nay, bạn sẽ được nghe rất nhiều về sự ích kỷ của các vận động viên chuyên nghiệp. Những lời chỉ trích gần đây trở nên đặc biệt gay gắt đối với các cầu thủ bóng rổ nhà nghề vì có quá nhiều cầu thủ mang tâm lý luôn coi mình là số 1. Những người chỉ trích thường chỉ ra sự khác nhau trong trận đấu giữa các đội bóng rổ nam và các đội bóng rổ nữ trong Thế Vận hội năm 1996. Số lượng những cầu thủ tài năng trong các đội nam lớn hơn nhiều so với đội nữ, nhưng đôi lúc, các cầu thủ cùng một đội lại gặp khó khăn khi chơi cùng nhau. Trong khi đó, các cầu thủ nữ thực sự xác định được cách phối hợp ăn ý trong trận đấu.

Khi trận đấu trở nên quyết liệt, sự ích kỷ làm cho một đội bóng gần như không thể giành chiến thắng. May mắn là những câu chuyện về NBA (National Basketball Association – Hội liên hiệp Bóng rổ Quốc gia) không chỉ có sự ích kỷ và thất bại. Đội vô địch NBA năm 1999 − San Antonio Spurs – đã chiến thắng vì có những cầu thủ tốt nhất và biết tầm quan trọng của việc đánh giá đúng năng lực bản thân.

Với chiều cao 2m16, David Robinson là trung tâm của đội Spurs. Trong 10 năm thi đấu ở NBA, Robinson đã kịp mang về tất cả các loại giải thưởng dành cho một cầu thủ bóng rổ chuyên nghiệp: Cầu thủ của năm (1990), Giải phục hồi phong độ (1991), Cầu thủ phòng ngự của năm (1992), Cầu thủ chặn bóng số 1 (1992), Cầu thủ ghi bàn số 1 (1994) và Cầu thủ đắt giá nhất (1995). Anh cũng chơi trong đội hình xuất sắc nhất của NBA tới 8 lần. Anh được bình chọn là một trong 50 cầu thủ bóng rổ vĩ đại nhất trong lịch sử NBA.

Mặc dù đạt rất nhiều danh hiệu cá nhân, Robinson vẫn không giành được chức vô địch NBA – cho đến mùa giải năm 1999. Anh đã từ bỏ những quả tấn công và hỗ trợ một cầu thủ khác, Tim Ducan, để anh ấy trở thành một người hùng.

Trong suốt những vòng đấu loại trực tiếp của mùa giải 1999, Avery Johnson, đồng đội của anh, đã bình luận, “Điều mà chúng tôi thấy ở David Robinson là thành viên làm việc nhóm xuất sắc, một người chiến thắng xuất sắc nhất. Anh ấy đã vượt khỏi cái tôi cá nhân và trở thành một cầu thủ vì lợi ích chung của toàn đội.”

Năm 1999, Robinson đạt mức điểm trung bình thấp nhất trong sự nghiệp của mình. Quan điểm của anh là, “Tôi nhận ra đội của tôi cần tôi để phòng thủ và sẵn sàng phản công nhiều hơn. Để trở thành một đội bóng hoàn chỉnh, tất cả chúng tôi không cần ai cũng phải ghi bàn. Và tôi hài lòng với điều đó.” Kết quả của sự kìm hãm cái tôi cá nhân để đặt đội bóng lên trên bản thân mình là thành công cho tất cả các thành viên trong đội. Đây là một bài học quý báu nếu bạn muốn chiến thắng và vượt qua thất bại.

LIÊN TỤC GIA TĂNG GIÁ TRỊ CHO NGƯỜI KHÁC

Khi mọi người nghĩ về bạn, họ tự nói với mình: “Cuộc sống của tôi tốt đẹp hơn vì người đó” hay “Cuộc sống của tôi tồi tệ hơn vì người đó”? Phản ứng của họ có thể là câu trả lời cho câu hỏi liệu bạn có làm tăng thêm giá trị cho người khác không. Vài năm trước đây, khi tới Atlanta, chúng tôi đã gặp một vài người bạn mới, Howard và Doris Bowen. Cách đây không lâu, vợ chồng tôi tham dự một bữa tiệc sinh nhật của Doris. Có rất nhiều người tham gia bữa tiệc, họ đều có quan hệ khá tốt đẹp với Doris. Chúng tôi cùng nhau lắng nghe từng người nói về những điều khác biệt mà cô đã làm trong cuộc sống của họ.

Doris là một người bạn nhiệt tình. Sau một cơn đau tim vào tháng 12/1998, tôi phải vào bệnh viện liên tục để làm kiểm tra. Doris đã gác lại mọi việc để ở bên Margaret cả ngày khi vợ tôi đang rất lo lắng, mặc dù chúng tôi chỉ mới gặp Doris đôi lần. Doris thường làm rất nhiều việc cho người khác. Cô thực sự là một người bạn tuyệt vời.

Sau khi tất cả mọi người tại bữa tiệc đã nói với Doris rằng cô quan trọng với họ đến nhường nào, Doris đứng lên và nói, “Niềm mong muốn suốt cuộc đời tôi là mọi người cảm thấy tốt hơn khi biết tôi. Cảm ơn vì đã cho tôi cảm giác mình làm được một điều gì đó khác biệt.”

Để đạt được thành công của riêng mình, bạn nên cố gắng giúp đỡ người khác. Đó là lý do bạn tôi, Zig Ziglar nói rằng, “Bạn có thể đạt được mọi điều bạn muốn trong cuộc sống nếu bạn giúp người khác đạt được những điều họ muốn”. Làm thế nào để bạn làm được điều đó? Làm thế nào để bạn có thể ngừng tập trung vào cá nhân mình và bắt đầu gia tăng giá trị cho những người khác? Bạn có thể làm điều đó bằng cách thực hiện những điều sau:

1. Đặt người khác lên vị trí đầu tiên trong suy nghĩ của bạn

Khi gặp mọi người, điều đầu tiên bạn nghĩ đến là họ sẽ nghĩ gì về bạn hay bạn có thể làm gì để họ cảm thấy thoải mái hơn? Ở nơi làm việc, bạn cố gắng để đồng nghiệp và nhân viên có cái nhìn tốt hơn về mình hay lo lắng về việc bạn có thể gánh khoản nợ hay không? Khi bạn trao đổi với các thành viên trong gia đình, điều thú vị nào của họ khiến bạn suy nghĩ?

Câu trả lời của bạn thể hiện việc bạn đặt trái tim mình ở đâu. Để làm gia tăng giá trị cho người khác, bạn cần bắt đầu bằng việc đặt người khác lên trước bản thân mình. Nếu có thể làm được điều đó, bạn sẽ có khả năng đặt họ lên vị trí đầu tiên trong hành động của bạn.

Khi biết những điều có giá trị đối với mọi người, bạn có thể gia tăng giá trị cho họ.

2. Tìm ra điều mà người khác cần

Làm sao có thể gia tăng giá trị cho người khác nếu bạn không biết điều mà họ quan tâm? Hãy lắng nghe họ. Hỏi họ những vấn đề họ gặp phải và lưu ý đến chúng. Nếu bạn có thể khám phá ra họ dành bao nhiêu thời gian và tiền bạc cho chúng, bạn sẽ biết họ coi trọng điều gì. Và khi biết những điều có giá trị đối mọi người, bạn có thể gia tăng giá trị cho họ.

3. Đáp ứng nhu cầu đó bằng sự xuất sắc và hào phóng

Bước cuối cùng là yêu cầu một hành động cụ thể. Một khi bạn biết những vấn đề họ gặp phải, hãy làm điều tốt nhất có thể để đáp ứng nhu cầu của họ với sự xuất sắc và hào phóng. Hãy cho đi những điều tốt nhất có thể mà không cần suy nghĩ đến việc mình được nhận lại những gì.

Tổng thống Calvin Coolidge tin rằng, “Không doanh nghiệp nào có thể tồn tại đơn độc. Nó phục vụ nhu cầu lớn nào đó, cung cấp dịch vụ rộng khắp, không phải cho bản thân doanh nghiệp, mà cho những người khác. Nếu thiếu những điều này, doanh nghiệp sẽ không thu được lợi nhuận và cũng không thể tồn tại.”

Không doanh nghiệp nào có thể tồn tại đơn độc. Nó phục vụ nhu cầu lớn nào đó, cung cấp dịch vụ rộng khắp, không phải cho bản thân doanh nghiệp, mà cho những người khác. Nếu thiếu những điều này, doanh nghiệp sẽ không thu được lợi nhuận và cũng không thể tồn tại.

ĐẰNG SAU CÁC VĨ NHÂN

Khi nghĩ đến một số nhân vật đáng chú ý trong lịch sử, người quan tâm tới những nhu cầu của người khác và thực hiện hoàn hảo các dịch vụ thì một trong những người đầu tiên xuất hiện trong tâm trí tôi là John Wesley, người khởi xướng Phong trào Giám lý tại Anh thế kỉ XVIII. Ông là nhà lãnh đạo đã cống hiến cả cuộc đời cho sự nghiệp phụng sự Chúa. Nhưng tôi nghĩ rằng ai đó trong gia đình ông còn có đức hy sinh nhiều hơn ông. Thực tế, để tạo nên sự thành công của ông, không thể thiếu sự hậu thuẫn của mẹ ông, Susanna Wesley. Là người con thứ 24 trong một gia đình khá sung túc ở London năm 1669, Susanna rất thông minh và là con gái cưng của giáo sĩ Samuel Annesley. Mặc dù vào thời đó, ở Anh, phụ nữ thường không được học chính quy nhưng Susanna đã nhận được sự hướng dẫn đặc biệt từ cha mình và được phép theo vào phòng học của ông khi những người đàn ông nổi tiếng tập hợp để tranh luận về triết học và các số báo mới ra. Kết quả là Susanna nắm được rất nhiều thông tin và có một trí tuệ sắc bén.

Susanna đã kết hôn với Samuel Wesley, một giáo sĩ trẻ được đánh giá là uyên bác nhất thời kỳ đó. Không lâu sau, Susanna hạ sinh đứa con đầu lòng và những đứa trẻ khác lần lượt ra đời. Song, những hy vọng của họ lại lớn hơn khả năng của họ và họ đã mất tới gần 15 năm sau hôn lễ để có thể làm chủ tương đối tình hình tài chính gia đình.

ẢNH HƯỞNG TỚI NHỮNG NHÂN VẬT CÓ TẦM ẢNH HƯỞNG

Trong thời kỳ đó, phụ nữ thuộc tầng lớp trung lưu không làm việc ngoài xã hội, tuy nhiên, Susanna lại làm việc nhiều hơn cả một người làm toàn thời gian. Bà dành toàn tâm toàn sức để chăm sóc gia đình. Bà làm việc nhà, quản lý tài chính (chồng Susanna là người quản lý tài chính khá tồi) và trông coi khu trang trại nhỏ của gia đình. Ngay cả khi cha bà bị đưa tới nhà tù Lincoln Castle, bà vẫn rất kiên cường. Và bà làm điều đó khi liên tục sinh em bé, đây là điều rất bình thường vào thời đó. Trong suốt 21 năm, bà đã sinh 19 người con nhưng chỉ 10 người trong số họ sống sót.

Mặc dù Susanna Wesley là người quán xuyến mọi công việc trong gia đình, nhưng nhiệm vụ quan trọng nhất của bà là dạy các con học. 6 giờ mỗi ngày (trừ Chủ nhật), bà dành tất cả tâm huyết vào việc dạy 3 người con trai và 7 người con gái đạo đức và kiến thức.

Khi bà khoảng 60 tuổi, con trai bà, John, đã đề nghị bà chia sẻ phương pháp của mình bằng việc ghi chép lại. Bà trả lời:

Mẹ không muốn viết bất cứ điều gì về cách giáo dục của mình. Mẹ nghĩ, nó không thể giúp ai đó hiểu được mẹ, người đã sống một cuộc sống ẩn dật trong nhiều năm, đã quen với việc dùng thời gian và sự quan tâm để nuôi dạy con cái. Không ai có thể, ngoại trừ những người xuất gia làm theo phương pháp của mẹ và nếu có thì rất ít người có thể hy sinh hơn 20 năm tuổi xuân trong đời với mục đích chính là giữ gìn tâm hồn của các con họ, điều mà họ nghĩ rằng sẽ không quá khó để thực hiện.

Bà đã có một hành động cao cả đến khó tin và trong quá trình thực hiện, bà đã từ bỏ một điều lớn lao, đó là 20 năm tuổi xuân của mình. Tuy nhiên, sự hy sinh của bà đã được đền đáp. Charles là một giáo sĩ có tầm ảnh hưởng và được đánh giá là một trong những người viết bài thánh ca vĩ đại nhất mọi thời đại. Và John được coi là nhân vật định hướng tư tưởng cho người dân Anh hơn bất kỳ người nào khác cùng thế hệ. Ảnh hưởng của ông trong đạo Tin Lành vẫn còn khá rõ rệt. Bạn không thể dành cho gia đình mình khoảng thời gian nhiều như Susanna Wesley đã dành cho gia đình bà. Nhưng điều quan trọng là bạn dành tất cả những gì bạn có thể cho những người quan trọng với bạn. Và bạn chỉ có thể làm điều đó khi bạn học được cách vượt qua bản thân mình. Hãy quan tâm nhiều hơn tới những gì mà bạn có thể cho đi hơn là thứ bạn có thể nhận lại vì sự cho đi một cách chân thành là điều cao quý nhất trong cuộc sống.

Bước thứ 9 để tiến lên từ thất bại:

Vượt qua bản thân và bắt đầu cho đi chính mình

Nếu bản tính ích kỷ đang ngăn bạn vượt qua chính mình, hãy xem xét thái độ của bạn và quyết định thực hiện những điều người khác cần như một ưu tiên trong cuộc sống của bạn. Bạn có thể bắt đầu bằng việc tự hỏi những câu hỏi sau đây hằng ngày, khi thức dậy hoặc trước khi đi ngủ:

* Tôi đang dành cuộc sống của mình cho ai?

* Ai là người tôi đang giúp đỡ mà họ không thể giúp đỡ lại tôi?

* Ai là người tôi đang nâng đỡ khi anh ta không thể tự giúp mình?

* Ai là người tôi giúp đỡ hằng ngày?

Nếu hằng ngày, bạn có thể hành động với mục đích giúp đỡ những người khác trong tâm trí, bạn có thể sẽ đưa ngay ra được những câu trả lời cụ thể và quả quyết cho những câu hỏi này.

Các bước để tiến lên từ thất bại:

1. Xác định điểm khác biệt lớn nhất giữa người bình thường và người thành công

2. Học định nghĩa mới về thất bại

3. Bứt mình ra khỏi thất bại

4. Hãy hành động và giảm nỗi sợ hãi trong bạn

5. Thay đổi cách phản ứng khi thất bại bằng việc nhận lấy trách nhiệm

6. Đừng để thất bại do ngoại cảnh ảnh hưởng đến bạn

7. Nói tạm biệt với ngày hôm qua

8. Thay đổi chính mình và thế giới sẽ thay đổi theo

9. Vượt qua bản thân và bắt đầu cho đi chính mình